เส้นเลือดขอด

  [แหล่งที่มา :  โรงพยาบาลกรุงเทพ]

เรามาทำความเข้าใจเกี่ยวกับเส้นเลือดที่ขากันก่อนขาของคนเรามีทั้งเส้นเลือดดำ และเส้นเลือดแดงหล่อเลี้ยงอยู่ เส้นเลือดแดงมีหน้าที่ส่งออกซิเจน และพลังงานมาให้กล้ามเนื้อ โดย เฉพาะเวลาเดินหรือยืน ขณะเดียวกันเลือดที่ใช้แล้วก็จะถูกส่งกลับไปฟอกที่ปอดโดยผ่านเส้นเลือดดำ ซึ่งโรคของเส้นเลือดดำที่ขาที่พบได้บ่อยคือเส้นเลือดขอด

อาการของเส้นเลือดขอด เกิดจากสาเหตุอะไรบ้าง

มีอาการได้ตั้งแต่เห็นเป็นเส้นเลือดฝอยที่ผิวหนัง จนถึงกลายเป็นหนอนปูดออกมา อาจ พบได้ตั้งแต่ข้อเท้าไปจนถึงเหนือเข่า ส่วนมากแล้วมักจะไม่ค่อยเจ็บ อาจเป็นที่ขาข้างเดียว หรือ 2 ข้าง แต่เมื่อเป็นมาระยะหนึ่งแล้ว จะรู้สึกตึงๆ แน่นๆ จนถึงเจ็บโดยเฉพาะเวลายืนนานๆ บางรายอาจมีอาการเป็นตะคริวบ่อยๆร่วมด้วย ถ้าเป็นมากอาจเกิดเป็นแผลแตกออกมีเลือดไหล หรือมีแผลที่รักษายาก บางรายอาจพบการอักเสบของเส้นเลือดดำร่วมด้วย

มูลเหตุของเส้นเลือดขอดจริงๆ เกิดจากอะไร

ไม่พบสาเหตุที่แท้จริง แต่ เราพบว่าผู้ป่วยที่เป็นเส้นเลือดขอดปานกลางจนถึงรุนแรงมักจะเกิดจากความผิด ปกติของลิ้นหลอดเลือดดำร่วมด้วย โดยเฉพาะลิ้นบริเวณต้นขา เพียงแต่การทำงานจะไม่ซับซ้อนเหมือนลิ้นหัวใจ ลิ้นตัวนี้มีหน้าที่เปิด-ปิด ไล่เลือดดำให้วิ่งจากขาขึ้นไปฟอกที่ปอด เมื่อลิ้นเสียก็ทำให้เลือดดำคั่งอยู่ที่ขา โดยเฉพาะบริเวณน่อง,เข่า และมีโอกาสที่จะเป็นมากขึ้นหากคนๆ นั้นต้องยืนทำงานหรือเดินนานๆ ผู้หญิงมีแนวโน้มที่จะเป็นมากกว่าผู้ชาย คนที่ตั้งครรภ์และหลังตั้งครรภ์ ก็มักจะพบมากกว่าคนทั่วไป อีกสาเหตุหนึ่งก็คืออาชีพ แต่น่าจะเป็นปัจจัยเสริม เช่นคนที่มีอาชีพค้าขายซึ่งจำเป็นต้องยืนนานๆ

วิธีการรักษาที่ได้ผล

หากมีอาการของเส้นเลือดขอดไม่มาก คนส่วนใหญ่มักจะไม่สนใจ เพราะ อาจจะไม่เจ็บและยังดูไม่น่าเกลียด แต่เมื่อปล่อยทิ้งไว้จนกระทั่งมีอาการเจ็บหรือโต เป็นหนอนจนน่าเกลียด จึงเริ่มที่จะกังวลและอยากรักษา ซึ่งการรักษานั้นทำได้ไม่ง่ายนัก หากเป็นน้อยก็อาจใช้วิธีใส่ถุงน่อง แต่ในรายที่เป็นมากการรักษาด้วยการฉีดยาเฉพาะจุดที่มีอาการ อาจช่วยลดขนาดของเส้นเลือดขอดได้บ้างแต่ก็เพียงชั่วคราว เพราะสาเหตุผิดปกติที่ลิ้นเส้นเลือดดำยังไม่ได้รับการแก้ไข ส่วนวิธีผ่าตัดที่ต้องเอาเส้นเลือดดำที่มีปัญหานี้ออกไปนั้น มีการเปิดแผลที่หัวเข่าและขาหนีบ ลอกดึงเอาท่อทั้งท่อออกมา จะทำให้ผู้ป่วยรู้สึกเจ็บปวดหลังการผ่าตัด ต้องนอนพักฟื้นในโรงพยาบาล และเกิดแผลเป็นที่ขา แต่ปัจจุบันมีวิธีการรักษาที่ง่ายกว่าการผ่าตัดแต่ได้ผลค่อนข้างดี คือการรักษาผ่านหลอดเลือดด้วยเลเซอร์ (Endovenous laser)ซึ่ง ไม่ใช่การผ่าตัด ใช้เพียงยาเฉพาะที่ อาจไม่จำเป็นต้องนอนโรงพยาบาล สามารถกลับไปทำงานได้ตามปกติ การผ่าตัดแบบใหม่นี้ เป็นการรักษาโดยการเปิดรูเล็กๆบริเวณหัวเข่าแผลกว้างสัก 2-3 มิลลิเมตร แล้วสอดท่อเลเซอร์เข้าไปในเส้นเลือดที่ว่านี้ตั้งแต่ขาหนีบยาวลงไปจนถึง ตำแหน่งหัวเข่า เพื่อจะทำให้เส้นเลือดเหี่ยวแฟบลงไป รวมทั้งที่ลิ้นของหลอดเลือดดำด้วย การผ่าตัดด้วยวิธีนี้จะช่วยให้ผู้ป่วยมีอาการเจ็บปวดจากการรักษาเพียงเล็ก น้อย ไม่มีแผลเป็น โอกาสที่จะกลับมาเป็นซ้ำอีกก็ค่อนข้างน้อย และปลอดภัยจากภาวะแทรกซ้อน

ขา นับว่าเป็นอวัยวะส่วนที่สำคัญของร่างกายอย่างหนึ่ง เพราะต้องใช้งานอยู่ทุกๆวันเพื่อทำกิจกรรมต่างๆในชีวิตประจำวัน ดังนั้นเราก็ควรที่จะดูแลขาของเราเป็นอย่างดีด้วยเหมือนกัน